enflasyonemeklilikötvdövizakpchpmhp
DOLAR
18,6336
EURO
19,4066
ALTIN
1.051,84
BIST
4.874,34
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Çok Bulutlu
14°C
İstanbul
14°C
Çok Bulutlu
Pazartesi Az Bulutlu
15°C
Salı Çok Bulutlu
14°C
Çarşamba Hafif Yağmurlu
15°C
Perşembe Hafif Yağmurlu
14°C

Anadolu Uygarlıkları: Tarihe Genel Bir Bakış

19 Ekim 2021 14:08
0
A+
A-

Anadolu bölgesi, coğrafi özellikleri, konumu ve iklim özellikleri dolayısıyla birçok avantaja sahiptir. Bu nedenle de tarih boyunca birçok uygarlık topraklarında barınmış, bereketli topraklarından faydalanmıştır. Yüzyıllar boyunca Anadolu Uygarlıkları’na ev sahipliği yapan bu topraklar, insanlar tarafından Doğu-Batı etkileşimini sağlaması nedeniyle Uygarlıkların kendini geliştirdiği bir bölge olarak kabul edilmiştir.

Anadolu Uygarlıkları Hangileridir?

Doğu-Batı uygarlıkları arasında gerçekleşen kültürel etkileşim nedeniyle Anadolu Uygarlıkları hızlı bir gelişim göstermiştir. Anadolu bölgesinin, İlk Çağda da birçok Anadolu Uygarlığı bulundurduğu bilinmektedir. İlk Çağ Anadolu Uygarlıkları, hem diğer bölgeler ile hem de kendi aralarında etkileşim göstermiş olsalar da bazı özellikleri ile birbirlerinden ayrılmaktadırlar. İlk Çağ Uygarlıkları’nın hangileri olduğuna değinecek olursak;

  • Hititler
  • Frigyalılar
  • Lidyalılar
  • Urartular
  • İyonyalılar olarak sıralanabilir.

Hititler

Kızılırmak çevresinde kurulan bu medeniyet Anadolu uygarlıklarından birisidir. Hititler medeniyetinin özelliklerine değinecek olursak;

  • Uygarlık yönetimi, krallar tarafından gerçekleştirilirdi. Bu krallar başkomutan, başrahip ve yargıç olarak söz hakkına sahiptiler.
  • Kraldan sonra en yetkili kişi olarak kraliçeler görülürdü ve kraliçelere ‘tavananna’ adı ile hitap edilirdi. Uygarlığın yönetiminde krallara, asillerden oluşan ‘Pankuş’ isimli bir topluluk da yardımcı olmaktaydı.
  • Hitiler uygarlığının başkenti Hattuşaş’tır.
  • Halk, 3 sınıfa ayrılmaktadır. Bu sınıflar hür, yarı hür ve köleler şeklindedir.
  • İnançları Çok Tanrılı Din şeklindedir. Bu özelliği nedeniyle de Hititler, ‘Bin Tanrı İli’ adıyla da anılmaktadır.
  • Tarım, madencilik, hayvancılık ve ticaretle uğraşan bu medeniyet aynı zamanda sanat açısından da oldukça gelişmiştir. Heykelcilik ve kabartmacılık sanatlarında da gelişmiş olan bu medeniyet ‘Hitit Güneşi Heykeli’ ile de tanınmaktadır.
  • Kralların, Tanrı’ya hesap vermek için Anal adını verdikleri yıllıklar tuttukları bilinmektedir.

Frigyalılar

Bu medeniyet, Sakarya Nehri’nin kıyısında kurulmuştur. Frigler medeniyetinin diğer özelliklerine değinecek olursak;

  • Frigler, krallar tarafından gerçekleştirilen bir yönetimi benimsemiştir. Kralları arasından en önemli olanı Midas’tır.
  • Uygarlığın başkenti Gordion’dur.
  • Tarım ve hayvancılık ile uğraşmışlardır. Ayrıca tarımın gelişmesine çok önem vermiş ve tarımın gelişmesi adına ağır cezalar uygulamışlardır.
  • Giysilerinde Fibula adını verdikleri çatal iğneler kullanmışlardır.
  • Kilimcilikte kendini geliştirmiş olan bu medeniyetin Tapates isimli kilimleri bulunmaktadır.
  • Çok tanrılı dine inanan bu medeniyetin en önemli tanrısı, Bereket Tanrıçası olarak bilinen ‘Kibele’dir.

Urartular

Van gölü çevresinde kurulan bu medeniyet, ikliminin elverişli olmaması ve yeryüzü şekillerinin uygun olmaması nedeniyle tarımı sadece belli başlı bölgelerde yapabilmiştir. Urartu medeniyetinin diğer özelliklerine değinecek olursak;

  • Urartu medeniyetinin başkenti Tuşba’dır.
  • Şamran kanalı başta olmak üzere birçok baraj ve sulama kanalı yapmışlardır.
  • Çok tanrılı dine inanmışlar ve ölümden sonraki yaşama inanmışlardır. Bu nedenle ölülerini eşyalarıyla beraber gömmüşlerdir.

Lidyalılar

Ege denizi kıyılarında Gediz Nehri etrafında kurulmuştur. Ticarette oldukça gelişmiş olan bu uygarlığın diğer özelliklerine değinecek olursak;

  • Medeniyetin başkenti Sardes’tir.
  • Ticarette ilk zamanlar takas sitemini kullanmışlardır. Sonraları altın ve gümüşü karıştırarak elde ettikleri parayı kullanmışlardır.
  • Kral Yolu’nu yapmışlardır. Sarp’tan Ninova’ya kadar zanan Kral Yolu ile birçok ürünün ticaretini gerçekleştirmişlerdir.
  • Çok tanrılı dine inanmışlardır. Tümülüs adı verilen mezarlıklar yapmışlardır.
  • Şehir yönetiminde krallar ve asiller etkili olmuştur.
  • Ordularını paralı askerlerden oluşturmuşlardır.

İyonlar

Ege denizi kıyılarında kurulan bu medeniyet Diyojen, Hipokrat, Pisagor, Tales gibi birçok bilim insanının yetişmesini sağlamıştır. İyonlar uygarlığının diğer özelliklerine değinecek olursak;

  • Geçimlerini ticaret ile sağlamışlardır. Özellikle deniz ticaretinde oldukça gelişmişlerdir.
  • Lidyalılar tarafından icat edilen parayı kullanmışlardır.
  • Çok tanrılı dine inanmaktadırlar.
  • Ticaret sayesinde birçok kültürle etkileşmiş ve zenginleşmişlerdir.
Yazarın Diğer Yazıları
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.